Kurtulmuş'tan Terörsüz Türkiye mesajı: Oyunbozanlık yapan, kurduğu oyunun altında kalır

ANKARA / MEHA – TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Meclis'in 2027 yılı bütçesinin görüşüldüğü Plan ve Bütçe Komisyonu'nda, Terörsüz Türkiye sürecine ilişkin siyasi partilere önemli mesajlar verdi. Sürecin siyasi hesaplara konu edilmemesi gerektiğini belirten Kurtulmuş, yeni izleme komisyonunun kısa süre içinde kurulacağını, silahsızlanmanın ise üç ayrı güvence mekanizmasıyla takip edileceğini açıkladı.

AK Parti Samsun Milletvekili ve TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Mehmet Muş yönetimindeki toplantıda milletvekillerinin eleştirilerini ve sorularını yanıtlayan Kurtulmuş, demokratikleşme adımlarından soru önergelerine, milletvekili danışmanlarının özlük haklarından Meclis'in itibarına kadar birçok başlıkta değerlendirmelerde bulundu.

Kurtulmuş'tan siyasi hesap uyarısı

Terörsüz Türkiye sürecinin siyasi rekabetin ötesinde ele alınması gerektiğini savunan Kurtulmuş, yürütülen çalışmaların Türkiye'nin yanı sıra Irak ve Suriye'deki gelişmeleri de etkileyebileceğini söyledi.

Sürecin başarısının yalnızca güvenlik politikalarına değil, siyasi partilerin ortak sorumluluk üstlenmesine de bağlı olduğunu belirten Kurtulmuş, komisyon çalışmalarında sağlanan uzlaşmanın korunmasını istedi.

Kurtulmuş, süreci sekteye uğratabilecek siyasi girişimlere karşı uyarıda bulunarak, “Oyunbozanlık yapan, kurduğu oyunun altında kalır” dedi.

Terör meselesinin çözümünde gelinen aşamayı önemli bir fırsat olarak değerlendiren Kurtulmuş, siyasi hesaplarla bu fırsatın kaybedilmemesi gerektiğini vurguladı.

Silahsızlanma sürecinde üç ayrı güvence

Kurtulmuş, Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun kapsamında silahsızlanma sürecinin üç temel mekanizmayla takip edileceğini anlattı.

İlk mekanizmanın Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında çalışmalarına başlayan kurul olduğunu belirten Kurtulmuş, bu yapıda ilgili bakanlıklar ile güvenlik birimlerinin temsilcilerinin bulunduğunu söyledi.

İkinci mekanizmanın, terör örgütünün tamamen silah bıraktığının ve kendisini feshettiğinin güvenlik birimlerince tespit edilmesi olduğunu ifade etti. Kurtulmuş, bu tespitin Millî Güvenlik Kurulu kararıyla resmîyet kazanacağını belirtti.

Üçüncü mekanizmanın ise TBMM bünyesinde kurulacak izleme komisyonu olduğunu açıkladı.

Yeni komisyonun sürecin siyasi denetimini üstlenmesi, gerektiğinde yasal düzenlemelere ilişkin çalışmalar yürütmesi ve yürütme organıyla eşgüdüm içerisinde öneriler geliştirmesi öngörülüyor.

Demokratikleşme adımları da gündemde

Kurtulmuş, Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun hazırladığı raporun yalnızca terörün sona erdirilmesine ilişkin hükümlerden oluşmadığını, demokratik standartların geliştirilmesine yönelik öneriler de içerdiğini hatırlattı.

Raporun altıncı bölümünde terör meselesinin çözümüne, yedinci bölümünde ise demokratikleşmeye yönelik düzenlemelerin ele alındığını belirten Kurtulmuş, her iki bölümün birlikte değerlendirilmesi gerektiğini savundu.

Demokratikleşme adımlarının hayata geçirilmesi konusunda Meclis Başkanlığına ve siyasi partilere sorumluluk düştüğünü ifade etti.

Kurtulmuş, ilgili kanunun 467 milletvekilinin oyuyla kabul edilmesini de siyasi uzlaşma açısından önemli bir gelişme olarak değerlendirdi.

Barışın ekonomisine dikkat çekti

Terörsüz Türkiye sürecinin ekonomik sonuçlarına da değinen Kurtulmuş, güvenlik sorunlarının azalmasının bölgesel kalkınmaya katkı sağlayabileceğini söyledi.

Irak ve Suriye'deki gelişmelerin Türkiye açısından önemine işaret eden Kurtulmuş, bölgede güvenlik ve istikrarın güçlenmesiyle ekonomik faaliyetlerin genişleyebileceğini dile getirdi.

Gabar Dağı'ndaki petrol üretimini örnek gösteren Kurtulmuş, bölgede günlük 85 bin varil petrol üretildiğini belirtti.

Kurtulmuş'un değerlendirmelerinde, güvenlik politikaları ile ekonomik kalkınma arasındaki ilişki de öne çıktı.

Soru önergeleri için bakanlıklara altı kez uyarı

Komisyonda milletvekillerinin gündeme getirdiği önemli konulardan biri, yazılı soru önergelerine zamanında yanıt verilmemesi oldu.

Kurtulmuş, milletvekillerinin denetim yetkisinin etkin biçimde kullanılabilmesi amacıyla bütün bakanlıklara altı kez uyarı yazısı gönderdiklerini açıkladı.

Bakanlıkların soru önergelerine zamanında ve yeterli içerikle yanıt vermesi gerektiğini belirten Kurtulmuş, Meclis Başkanlığının yürütme organı adına cevap hazırlama yetkisinin bulunmadığını hatırlattı.

28'inci Yasama Dönemi'nde Meclis Başkanlığı'na sunulan soru önergelerinin reddedilme oranının yüzde 0,82'ye gerilediğini de bildirdi.

Bu oran, önergelerin TBMM Başkanlığındaki işleme alınma sürecine ilişkin olup bakanlıkların yanıt verme oranından farklı bir gösterge niteliği taşıyor.

Milletvekili danışmanlarının özlük hakları için yasa taslağı

Kurtulmuş, milletvekili danışmanlarının çalışma koşulları ve özlük haklarına ilişkin taleplerin de gündemde olduğunu açıkladı.

Meclis Başkanlığı bünyesinde bu konuda bir yasa teklifi taslağı hazırlandığını belirten Kurtulmuş, taslağı komisyon üyelerine gösterdi.

Düzenlemenin hayata geçirilebilmesi için iktidar ve muhalefet partilerinin ortak irade ortaya koyması gerektiğini vurguladı.

Parti gruplarının uzlaşması hâlinde çalışmanın gecikmeden başlatılabileceğini ifade etti.

Meclis'in itibarı tartışmasına yanıt

TBMM'nin kamuoyundaki itibarına ilişkin eleştirilere de değinen Kurtulmuş, parlamentonun kurumsal saygınlığının korunması gerektiğini söyledi.

Meclis'in faaliyetleri üzerinden yapılan bazı tartışmaların sivil siyasete yönelik olumsuz bir yaklaşımın parçası olduğunu savunan Kurtulmuş, iktidar ve muhalefetin farklı görüşlere sahip olmasının doğal olduğunu ancak kurumsal saygınlığın korunmasında ortak sorumluluk bulunduğunu belirtti.

Üç kurumun bütçesi komisyondan geçti

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda milletvekillerinin değerlendirmeleri ve Kurtulmuş'un sorulara verdiği yanıtların ardından bütçe görüşmeleri tamamlandı.

Yapılan oylamada TBMM Başkanlığı, Kamu Denetçiliği Kurumu ve Sayıştay'ın 2027 yılı bütçeleri komisyonda kabul edildi.

Böylece üç kurumun bütçe teklifleri, yasama sürecinin bir sonraki aşamasına taşındı.

MEHA analizi: Yeni komisyonun denetim yetkileri belirleyici olacak

Kurtulmuş'un açıklamaları, Terörsüz Türkiye sürecinde Meclis'in üstleneceği rolün yalnızca yasal düzenlemelerle sınırlı kalmayacağını gösteriyor.

Yeni izleme komisyonunun kurulmasıyla birlikte silahsızlanmanın takibi, yürütmenin uygulamalarının değerlendirilmesi ve demokratikleşme önerilerinin yasama gündemine taşınması gibi konuların TBMM bünyesinde ele alınması bekleniyor.

Bununla birlikte, komisyonun üye yapısı, bilgi edinme ve denetim yetkileri, raporlama usulleri ile çalışmalarının kamuoyuna hangi ölçüde açık olacağı, mekanizmanın etkinliğini belirleyecek önemli başlıklar arasında bulunuyor.

Komisyonda kabul edilen 2027 yılı bütçeleri ise Meclis'in mali kaynakları kadar yasama ve denetim kapasitesinin de tartışıldığı bir görüşme sürecinin ardından Genel Kurul aşamasını bekliyor.