Muğlalı üreticinin ürünü depoda değil, dalında kayboluyor!

ANKARA – MEHA | Muğla’da tarımsal üretimin karşı karşıya olduğu depolama ve pazarlama sorunları Türkiye Büyük Millet Meclisinin gündemine taşındı. İYİ Parti Muğla Milletvekili Prof. Dr. Metin Ergun, hasat sonrası ürün kayıplarının önlenmesi, üreticilerin gelirlerinin korunması ve soğuk zincir altyapısının geliştirilmesi amacıyla Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle yazılı soru önergesi verdi.

Ergun, özellikle narenciye, zeytin ve seracılık üretiminin yoğun olduğu ilçelerde depolama imkânlarının yetersizliğinin üreticilerin pazarlık gücünü zayıflattığını belirterek kamu yatırımları ve finansman desteklerine ilişkin Bakanlığın planlarını sordu.

Üretici üretiyor, ürününü koruyamıyor

Muğla’nın tarımsal potansiyeline dikkat çeken Ergun, Köyceğiz, Ortaca, Dalaman, Fethiye ve Milas ilçelerinde üreticilerin hasat sonrasında ciddi sorunlarla karşılaştığını ifade etti.

Ergun’a göre yeterli depolama ve soğuk zincir altyapısının bulunmaması, üreticilerin ürünlerini uygun zamanda pazara sunmasını güçleştiriyor. Bu durum, bazı ürünlerin maliyetinin altında fiyatlarla aracılara satılmasına veya ekonomik değerini kaybetmesine yol açabiliyor.

Sorunun yalnızca üretim miktarıyla değerlendirilemeyeceğini vurgulayan Ergun, hasat sonrası altyapının güçlendirilmesinin üretici gelirlerinin korunması açısından önem taşıdığını belirtti.

Bakanlığa beş kritik soru

Ergun'un TBMM Başkanlığına sunduğu önergede şu konuların açıklığa kavuşturulması istendi:

* Muğla’da aktif ve tescilli kaç ticari soğuk hava deposu bulunuyor? Toplam kapasite, ilin bitkisel üretiminin ne kadarını karşılıyor?

* Yetersiz depolama ve ön soğutma altyapısı nedeniyle oluşan yıllık ürün kaybının oranı ve ekonomik maliyeti ne kadar?

* TMO, Tarım Kredi Kooperatifleri veya yerel yönetimlerle iş birliği içinde soğuk hava deposu ve paketleme tesisi kurulması planlanıyor mu?

* Üretici birlikleri ve kooperatiflere indirimli tarımsal elektrik tarifesi ya da özel fatura desteği sağlanacak mı?

* Hibe desteği alan ancak öz sermayesi yetersiz kalan üreticiler için uzun vadeli, faizsiz yatırım tamamlama kredisi hazırlanıyor mu?

Elektrik faturası ve yatırım maliyetleri mercek altında

Ergun, soğuk hava deposu yatırımlarının önündeki ekonomik engellere de dikkat çekti.

IPARD III ve Kırsal Kalkınma Yatırımlarını Destekleme Programı kapsamında sunulan hibelerin önemine işaret eden Ergun, yüksek inşaat maliyetleri ve enerji giderlerinin küçük üretici kooperatiflerinin yatırım yapmasını zorlaştırdığını belirtti.

Önergede, hibe desteğiyle karşılanmayan yatırım tutarları için kamu bankaları aracılığıyla faizsiz kredi sağlanıp sağlanmayacağı da gündeme getirildi.

Kamu eliyle yeni tesisler kurulacak mı?

Muğla’daki üreticilerin ürünlerini daha uzun süre muhafaza edebilmesi ve pazarlama olanaklarının artırılması amacıyla kamu destekli yatırımların gündeme alınmasını isteyen Ergun, özellikle narenciye üretim bölgelerinde entegre depolama ve paketleme tesislerine yönelik bir eylem planı bulunup bulunmadığını sordu.

Ergun'un önergesi, yalnızca yeni tesis kurulmasını değil, mevcut tesislerin işletme giderlerinin azaltılmasını ve üretici kooperatiflerinin finansmana erişiminin kolaylaştırılmasını da kapsıyor.

Gözler Bakan Yumaklı’nın yanıtında

Muğla’da üreticilerin karşı karşıya olduğu depolama sorununun gerçek boyutu, Tarım ve Orman Bakanlığının açıklayacağı verilerle daha somut biçimde ortaya çıkacak.

Bakanlığın vereceği yanıtlar; mevcut soğuk hava deposu kapasitesi, yıllık ürün kayıpları, planlanan kamu yatırımları ve üreticilere sağlanabilecek yeni desteklerin belirlenmesi açısından önem taşıyor.

Ergun'un önergesiyle Meclis gündemine gelen temel mesele ise şu: Muğlalı üreticinin emeğini koruyacak depolama ve pazarlama altyapısı için hangi somut adımlar atılacak?